Kế hoạch tổng thể xây dựng Cộng đồng Văn hóa-Xã hội ASEAN
01:51 20/06/2019
Kế hoạch tổng thể (KHTT) ASCC khẳng định lại mục tiêu của Cộng đồng Văn hóa-Xã hội ASEAN là xây dựng một Cộng đồng ASEAN lấy người dân làm trung tâm và có trách nhiệm xã hội nhằm đạt được tình đoàn kết và thống nhất bền lâu giữa các quốc gia và người dân ASEAN.
Kế hoạch tổng thể (KHTT) ASCC khẳng định lại mục tiêu của Cộng đồng Văn hóa-Xã hội ASEAN là xây dựng một Cộng đồng ASEAN lấy người dân làm trung tâm và có trách nhiệm xã hội nhằm đạt được tình đoàn kết và thống nhất bền lâu giữa các quốc gia và người dân ASEAN thông qua việc tạo dựng một bản sắc chung và một xã hội chia sẻ, đùm bọc, hoà thuận và rộng mở nơi cuộc sống, mức sống và phúc lợi của người dân được nâng cao.

KHTT ASCC tập trung vào 6 nội dung chính: (a) Phát triển con người; (b) Phúc lợi xã hội và bảo vệ; (c) Công bằng xã hội và các quyền; (d) Đảm bảo môi trường bền vững; (e) Xây dựng bản sắc ASEAN; và (f) Thu hẹp khoảng cách phát triển. Dưới mỗi nội dung này là các thành tố và hoạt động hợp tác cụ thể để triển khai, bao gồm:

A. Phát triển con người: ASEAN sẽ nâng cao cuộc sống và đời sống của người dân ASEAN thông qua tạo cách tiếp cận đồng đều đối với các cơ hội phát triển con người, thúc đẩy và đầu tư vào giáo dục và học tập suốt đời, đào tạo nguồn nhân lực và nâng cao năng lực, khuyến khích đổi mới và tinh thần doanh nghiệp, thúc đẩy sử dụng tiếng Anh, Công nghệ Thông tin và khoa học và công nghệ ứng dụng trong các hoạt động phát triển kinh tế-xã hội.

Dưới nội dung này có 7 thành tố hợp tác gồm: A.1 Thúc đẩy và ưu tiên giáo dục; A.2 Đầu tư phát triển nguồn nhân lực; A.3 Thúc đẩy việc làm bền vững; A.4 Phát triển Công nghệ thông tin và truyền thông; A.5 Hỗ trợ tiếp cận Khoa học công nghệ ứng dụng; A.6 Tăng cường các kỹ năng doanh nhân cho phụ nữ, thanh niên, người già và người khuyết tật; A.7 Xây dựng năng lực xã hội dân sự. 
Tổng cộng có 60 hoạt động cụ thể được xác định trong nội dung này. 

B. Phúc lợi xã hội và Bảo vệ: ASEAN cam kết nâng cao mức sống và điều kiện sống của người dân ASEAN thông qua xoá giảm đói nghèo, bảo đảm phúc lợi và bảo hiểm xã hội, xây dựng một môi trường an toàn, tin cậy và không ma tuý, nâng cao khả năng bền vững trước thảm hoạ và giải quyết những mối quan tâm về y tế.

Dưới nội dung này có 7 thành tố hợp tác gồm: B.1 Giảm nghèo; B.2 Mạng an sinh xã hội và bảo vệ khỏi các tác động tiêu cực của hội nhập và toàn cầu hóa; B.3 Tăng cường an ninh và an toàn lương thực; B.4 Tiếp cận y tế và thúc đẩy lối sống lành mạnh; B.5 Nâng cao khả năng kiểm soát các bệnh truyền nhiễm; B.6 Đảm bảo một ASEAN không có ma túy; B.7 Xây dựng các quốc gia có năng lực ứng phó thiên tai và các cộng đồng an toàn hơn. 
Tổng cộng có 94 hoạt động cụ thể được xác định trong nội dung này.

C. Quyền và Bình đẳng Xã hội: ASEAN cam kết thúc đẩy bình đẳng xã hội và lồng ghép quyền của người dân vào chính sách của mình và mọi mặt của đời sống, bao gồm quyền và phúc lợi của các nhóm bị thiệt thòi, dễ bị tổn thương và bị gạt ra ngoài lề xã hội như phụ nữ, trẻ em, người cao tuổi, người khuyết tật và lao động nhập cư.

Dưới nội dung này có 3 thành tố hợp tác gồm: C.1 Thúc đẩy và bảo vệ quyền và phúc lợi của phụ nữ, trẻ em, người già và người khuyết tật; C.2 Bảo vệ và thúc đẩy quyền của lao động di cư; C.3 Thúc đẩy trách nhiệm Xã hội của doanh nghiệp. base
Tổng cộng có 28 hoạt động cụ thể được xác định trong nội dung này.

D. Bảo đảm Môi trường bền vững:     ASEAN hướng tới phát triển bền vững cũng như đảm bảo môi trường xanh và trong lành bằng cách bảo vệ nguồn tài nguyên thiên nhiên, cơ sở phát triển kinh tế, xã hội bao gồm quản lý và bảo tồn bền vững dầu mỏ, nguồn nước, khoáng sản, năng lượng, đa dạng sinh học, rừng, các tài nguyên biển và ven bờ cũng như thúc đẩy việc đảm bảo chất lượng nguồn nước và không khí cho khu vực ASEAN. ASEAN sẽ tích cực tham gia vào các nỗ lực toàn cầu nhằm giải quyết những thách thức môi trường toàn cầu trong đó có biến đổi khí hậu, bảo vệ tầng ô-zôn cũng như phát triển và ứng dụng công nghệ thân thiện với môi trường vì nhu cầu bảo vệ môi trường bền vững.

Dưới nội dung này có 10 thành tố hợp tác gồm: D.1 Giải quyết các vấn đề môi trường toàn cầu; D.2 Quản lý và ngăn ngừa ô nhiễm môi trường xuyên biên giới; D.3 Thúc đẩy phát triển bền vững thông qua giáo dục môi trường và sự tham gia của công chúng; D.4 Thúc đẩy công nghệ thân thiện với môi trường; D.5 Thúc đẩy chất lượng sống ở các thành phố/đô thị ASEAN; D.6 Hài hòa các chính sách và cơ sở dữ liệu về môi trường; D.7 Thúc đẩy việc sử dụng bền vững môi trường ven biển và biển; D.8 Thúc đẩy quản lý bền vững các nguồn tài nguyên thiên nhiên và đa dạng sinh học; D. 9 Thúc đẩy các nguồn nước ngọt bền vững; D.10 Ứng phó với biến đổi khí hậu và giải quyết hậu quả của nó; D. 11 Thúc đẩy quản lý rừng bền vững.
Tổng cộng có 57 hoạt động cụ thể được xác định cho nội dung này. 

E. Tạo dựng Bản sắc ASEAN: Bản sắc ASEAN là cơ sở của lợi ích khu vực Đông Nam Á. Đây là nhân cách, chuẩn mực, giá trị và tín ngưỡng chung của chúng ta. ASEAN sẽ lồng ghép và nâng cao hơn nữa nhận thức về ASEAN và giá trị chung theo tinh thần thống nhất trong đa dạng ở mọi tầng lớp xã hội.

Dưới nội dung này có 4 thành tố hợp tác gồm: E.1 Thúc đẩy nhận thức ASEAN và ý thức cộng đồng; E.2 Bảo tồn và thúc đẩy di sản văn hóa ASEAN; E.3 Thúc đẩy sự sáng tạo văn hóa và công nghiệp văn hóa; E.4 Gắn kết cộng đồng. 
Tổng cộng có 50 hoạt động cụ thể được xác định cho nội dung này. 

F. Thu hẹp khoảng cách phát triển: Thu hẹp khoảng cách phát triển đặc biệt trong khía cạnh xã hội của phát triển giữa ASEAN-6 và các nước Cam-pu-chia, Lào, Mi-an-ma và Việt Nam và trong ASEAN nơi một số nhóm biệt lập sống dưới mức phát triển vẫn còn tồn tại.
Dưới nội dung này có 8 hoạt động cụ thể được xác định. 

- Việc triển khai thực hiện KHTT ASCC sẽ do Hội đồng Cộng đồng VHXH ASEAN chịu trách nhiệm điều phối, theo dõi chung; các cơ quan Bộ trưởng chuyên ngành ASEAN sẽ phụ trách việc thực hiện các mục tiêu và hoạt động liên quan đến lĩnh vực của mình. 

- Để đảm bảo triển khai hiệu quả KHTT ASCC, các biện pháp như lồng ghép các chiến lược, mục tiêu và hoạt động của KHTT ASCC vào chương trình phát triển quốc gia của các nước thành viên; huy động sự tham gia hỗ trợ của các bên Đối thoại, khu vực tư nhân, các tổ chức xã hội dân sự và các tổ chứ có liên quan…

- KHTT ASCC cũng đề ra kế hoạch huy động nguồn lực từ các quốc gia thành viên, các Đối tác, các tổ chức khu vực và quốc tế, đặc biệt là ADB, Ngân hàng Thế giới/IFC, Liên Hợp Quốc, khu vực tư nhân.

- Một chiến lược truyền thông tổng thể cũng sẽ được xây dựng để giúp nâng cao nhận thức của công chúng về Cộng đồng VHXH ASEAN, cung cấp thông tin về tiến triển của cộng đồng tới người dân cũng như huy động sự tham gia của các thành phần xã hội trong tiến trình này. Theo đó, Kế hoạch truyền thông Cộng đồng VHXH ASEAN đã được xây dựng và thông qua tại Hội nghị Hội đồng Cộng đồng VHXH ASEAN lần thứ 3 (Hà Nội, tháng 4/2010).

KHTT ASCC hiện đang được triển khai theo các kênh chuyên ngành của ASEAN, theo báo cáo của Ban Thư ký ASEAN, hiện chỉ còn 9 hoạt động chưa xác định được cơ quan đầu mối cụ thể để triển khai. Ban Thư ký ASEAN cùng các cơ quan chuyên ngành trong trụ cột VHXH đã xây dựng bảng chấm điểm (Scorecard) và hệ thống giám sát triển khai để tiến hành theo dõi, đánh giá định kỳ việc triển khai KHTT ASCC.